utworzono: 2021-07-01

Bioróżnorodność i kompensacje przyrodnicze tematem spotkania społeczności Climate Leadership

foto

30 czerwca odbyło się ostatnie przed wakacjami spotkanie crowdsourcingowe w ramach organizowanego przez Centrum UNEP/GRID-Warszawa projektu Climate Leadership. Uczestnicy wydarzenia poszukiwali odpowiedzi na następujące wyzwanie środowiskowe: „Bioróżnorodność jest niezbędna do przetrwania ludzi, firm, planety. Jak można wykorzystać kompensacje przyrodnicze i czy one w ogóle mają sensz punktu widzenia biznesowego?”.

Bioróżnorodność to żywy świat, którego jesteśmy elementem. - Niezależnie od tego, czy uważamy się za gatunek stojący wyżej od innych ssaków czy nie, powinniśmy respektować prawa natury i zdawać sobie sprawę, że wszystkie zmiany mają bezpośredni wpływ na planetę, w tym również nas samych - zauważył Piotr Mikołajczyk.

Niezależnie od rozwijanych technologii czy innowacji nasze funkcjonowanie na planecie nie będzie możliwe, jeśli doprowadzimy do zupełnej destrukcji środowiska. Jesteśmy uzależnieni od zasobów naturalnych, dostępności wody czy stabilności klimatu. W środowisku biznesowym coraz częściej mówi się o kapitale naturalnym, czy usługach ekosystemowych, próbując przełożyć powyższe korzyści na język gospodarki. - Co by zostało, gdybyśmy ze wszystkich reklam, etykiet, ulotek wyjęli elementy natury?- spytała Katarzyna Król.

Ekosystemy możemy podzielić na dwa typy:

- półnaturalne – ich powstanie wyniknęło z działalności człowieka na ziemi,

- naturalne – w Polsce najczęściej lasy, które rozwijały się bez wpływu człowieka.

Obecnie doprowadziliśmy do sytuacji, w której konieczne jest wsparcie i odbudowa obu rodzajów ekosystemów ze względu na wcześniejszy wpływ człowieka na środowisko naturalne. Rozwój miast, rolnictwo, osadnictwo czy rozwój infrastruktury drogowej doprowadziły do rozczłonkowania naturalnych ekosystemów na niewielkie obszary, a co za tym idzie ograniczenia przemieszczania się materiału genetycznego, czy zmian w łańcuchach troficznych, czy ograniczeniach w populacji. Bioróżnorodność jest tym większa im mniejsza ingerencja człowieka.

Przykładem zmian zachodzących w przypadku utraty niektórych gatunków jest historia Parku Yellowstone, którą w swej wypowiedzi przytoczył Maciej Iwankiewicz. W związku z brakiem regulacji i trwającym przez około 70 lat odstrzałem wilki przestały występować na jego terenie, co przyniosło za sobą ogromne zmiany w ekosystemie. Dzięki przywróceniu populacji wilków w 1995r. wyregulowała się populacja jeleni, łosi, czy kojotów, dzięki czemu z kolei regenerować zaczęła się roślinność, pojawiły się ptaki śpiewające, bobry, gryzonie, a rozwijająca się na nowo roślinność zmieniła przestrzenie nadrzeczne.

- Szukając rozwiązań dla biznesu powinniśmy pokazać jakie korzyści osiągnie dzięki działaniom na rzecz bioróżnorodności. Można to zrobić np. za pomocą kalkulatora bioróżnorodności prezentującego jaki zysk, na jakim poziomie, osiągnie dana firma. Innym rozwiązaniem mógłby być handbook opisujący studia przypadków i dobrych praktyk w zakresie ochrony bioróżnorodności - zaproponowała Anna Brdulak.- Warto uświadamiać jakie konsekwencje niosą za sobą wszelkie zmiany, tak w obszarze bioróżnorodności, jak i klimatu, a co najważniejsze podkreślać fakt, że zmierzają one w jednym kierunku. Mamy pewne wyzwania i ryzyka, z którymi musimy się mierzyć na wielu obszarach - podkreślał z kolei Marcin Popkiewicz. Joanna Kulczycka zauważyła, że obecnie mierzenie śladu węglowego to za mało -powinniśmy analizować nasz wpływ na środowisko w dużo szerszym zakresie.

Pamiętajmy, że otaczające nas ekosystemy mają bardzo złożony charakter. Nie da się zasadzić lasu, ponieważ jest to bardzo skomplikowany, składający się z wielu gatunków ekosystem. Możemy co najwyżej sadzić pojedyncze drzewa. Warto uważać również na kompensowanie emisji gazów cieplarnianych z wykorzystaniem drzew. Pierwszym i najważniejszym krokiem powinno być radykalne zmniejszanie emisji, dopiero w drugiej kolejności myślenie o ich pokryciu. Warto bowiem pamiętać, że pochłanianie przez drzewo CO2 nie następuje od razu, zmienia się w całym cyklu życia, a dwutlenek węgla gromadzony jest do momentu, aż zostanie ścięte, spalone lub ulegnie rozkładowi. Z punktu widzenia klimatu kluczowa jest ochrona drzew istniejących - zwłaszcza dojrzałych, które są naturalnymi magazynami węgla.

W trakcie dyskusji Katarzyna Udrycka wspomniała także, że funkcjonowanie Międzynarodowej Stacji Kosmicznej kosztuje 100 miliardów dolarów i mieści 6 astronautów, dla których trzeba zapewnić odpowiednie środowisko, symulujące warunki na Ziemi (wodę, temperaturę, ciśnienie, wilgotność itp.), które na naszej planecie zapewnia nam natura. Patrząc z tej perspektywy na związany z tym koszt środowiskowy, stworzenie odpowiedniego do życia ekosystemu dla jednej osoby to koszt około 16 miliardów dolarów. Koszt, którego dzięki naturze nie musimy ponosić.

W trakcie dyskusji nie zabrakło również innych wniosków i przemyśleń:

- Nasz wpływ na różnorodność biologiczną doprowadził do zmian zaburzających struktury ekosystemów, wymierania gatunków. Każda taka zmiana niesie za sobą kolejne negatywne konsekwencje.

- Negatywne zmiany klimatyczne – i szerzej, środowiskowe - są ze sobą wzajemnie powiązane. Oznacza to, że jako konsumenci czy biznes powinniśmy świadomie dążyć do minimalizowania naszego wpływu i odbudowy zdegradowanych obszarów.

- Bioróżnorodność to świat żywy, którego sami jesteśmy elementem. Zmiany dotyczące ekosystemów koniec końców dotykają bezpośrednio nas samych.

- Warto mierzyć wszelki wpływ przedsiębiorstw na klimat i środowisko - nie tylko ślad węglowy, ale również pozostałe zanieczyszczenia i konsekwencje prowadzonych działań.

- “Sadzenie lasów” to niebezpieczny skrót myślowy. To bardzo rozbudowane ekosystemy - człowiek nie może sadzić lasu, co najwyżej drzewa.

- Ekosystemy to bardzo skomplikowane i rozbudowane systemy przyrodnicze. Koniecznie należy podkreślać ich znaczenie i uświadamiać, że ich zniszczenie może być łatwe, ale odtworzenie – znacznie trudniejsze.

Dziękujemy za uczestnictwo w spotkaniach!

Opublikowane pierwotnie 2021-07-01

Nic się nie zmieni, jeżeli nie zaczniemy działać